Nếu bạn đang thuê trọ, thuê nhà nguyên căn hoặc thuê mặt bằng để ở mà bị thu tiền điện cao bất thường, thì việc tìm hiểu rõ chủ nhà thu tiền điện sai quy định là rất quan trọng. Trên thực tế, không ít người thuê nhà chấp nhận mức giá do chủ nhà tự đặt ra vì nghĩ đây là “thỏa thuận dân sự”, nhưng với điện sinh hoạt mua theo giá bán lẻ điện của Nhà nước, việc chủ nhà thu cao hơn mức được phép có thể bị xử phạt hành chính. Quy định về cách áp giá điện cho người thuê nhà đã được sửa đổi tại Thông tư 09/2023/TT-BCT và có hiệu lực từ ngày 15/6/2023. )
Tại vanphongluatsu.com.vn, chúng tôi gặp khá nhiều trường hợp người thuê chỉ phát hiện bị thu sai khi so sánh hóa đơn điện hoặc hỏi hàng xóm xung quanh. Vấn đề nằm ở chỗ: không phải cứ chủ nhà báo bao nhiêu thì người thuê phải trả bấy nhiêu. Muốn bảo vệ mình, trước hết cần hiểu đúng cách pháp luật đang quy định về giá điện cho người thuê nhà.
Quy định hiện nay về giá điện cho người thuê nhà ra sao?
Đây là phần người thuê cần quan tâm nhất. Theo Thông tư 09/2023/TT-BCT, trường hợp cho sinh viên và người lao động thuê nhà mà bên thuê có hợp đồng thuê từ 12 tháng trở lên và có đăng ký tạm trú hoặc thường trú tại địa điểm sử dụng điện, thì chủ nhà hoặc đại diện bên thuê có thể ký hợp đồng mua bán điện để áp dụng giá điện sinh hoạt theo định mức. )
Nếu thời hạn thuê dưới 12 tháng và chủ nhà không kê khai được đầy đủ số người sử dụng điện, thì toàn bộ sản lượng điện tại công tơ được áp dụng theo giá bán lẻ điện sinh hoạt bậc 3, từ 101–200 kWh. Còn nếu kê khai được đầy đủ số người sử dụng điện, bên bán điện sẽ cấp định mức theo thông tin cư trú; cứ 4 người được tính là 1 hộ sử dụng điện, từ đó tính định mức giá điện sinh hoạt tương ứng. Khi số người thuê thay đổi, chủ nhà phải thông báo để điều chỉnh định mức. )
Đây là điểm rất quan trọng. Rất nhiều chủ nhà vin vào lý do “phòng trọ không tính theo giá điện dân” để thu cao, nhưng trên thực tế pháp luật đã có cơ chế tính khá rõ cho người thuê nhà.
Giá điện hiện hành căn cứ theo văn bản nào?
Về mặt khung pháp lý, cơ cấu biểu giá bán lẻ điện hiện được quy định tại Quyết định 14/2025/QĐ-TTg, có hiệu lực từ ngày 29/5/2025. Mức giá bán điện cụ thể đang được áp dụng theo Quyết định 1279/QĐ-BCT của Bộ Công Thương, có hiệu lực từ ngày 10/5/2025. Vì vậy, khi xem xét chủ nhà có thu điện đúng hay sai, cần đối chiếu với biểu giá điện sinh hoạt và cách áp định mức đang có hiệu lực ở thời điểm thu tiền.
Điều này cũng có nghĩa là người thuê không nên chỉ nghe chủ nhà giải thích bằng miệng. Muốn biết đúng hay sai, phải so với khung giá điện hiện hành và cách áp dụng cho người thuê nhà theo Thông tư 09/2023/TT-BCT. )
Chủ nhà thu tiền điện cao hơn quy định bị xử lý thế nào?
Theo nội dung được dẫn chiếu từ quy định xử phạt trong lĩnh vực điện lực sau khi được sửa đổi, người cho thuê nhà thu tiền điện của người thuê cao hơn giá quy định có thể bị phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng trong trường hợp mua điện theo giá bán lẻ điện để phục vụ mục đích sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh, dịch vụ. Ngoài ra, còn có thể bị buộc nộp lại số tiền thu lợi bất chính để hoàn trả cho người bị thu sai. )
Đây là mức phạt không hề nhỏ. Vì vậy, nếu người thuê có căn cứ rõ ràng về việc bị thu điện vượt giá cho phép, thì hoàn toàn có thể yêu cầu chủ nhà điều chỉnh hoặc phản ánh tới cơ quan có thẩm quyền.
Dấu hiệu nào cho thấy bạn có thể đang bị thu tiền điện sai?
Trong thực tế, người thuê thường nghi ngờ bị thu sai khi gặp một trong các tình huống sau:
1. Chủ nhà tự đặt một mức giá cố định quá cao
Ví dụ, chủ nhà tự thu một mức giá/kWh cao hơn rõ rệt mà không giải thích được căn cứ, không xuất trình hóa đơn hoặc không đối chiếu với biểu giá điện hiện hành. Trường hợp này cần kiểm tra xem chủ nhà đang mua điện theo diện nào và đang áp dụng giá nào cho người thuê. )
2. Không kê khai số người thuê nhưng vẫn thu vượt mức bậc 3
Nếu thời hạn thuê dưới 12 tháng và không kê khai được đầy đủ số người, pháp luật đã chỉ rõ áp giá bậc 3 cho toàn bộ sản lượng điện tại công tơ. Nếu chủ nhà thu cao hơn mức này mà không có căn cứ khác, đây là dấu hiệu cần xem lại. )
3. Có nhiều người thuê nhưng chủ nhà không làm thủ tục cấp định mức
Nếu chủ nhà kê khai được số người sử dụng điện thì bên bán điện có trách nhiệm cấp định mức, cứ 4 người tính là 1 hộ. Việc không thực hiện kê khai nhưng vẫn thu ở mức cao có thể khiến người thuê chịu thiệt. )
4. Không cho xem hóa đơn hoặc cách tính
Khi tiền điện mỗi tháng biến động bất thường mà chủ nhà không cho xem chỉ số công tơ, hóa đơn hoặc cách tính, người thuê nên chủ động yêu cầu đối chiếu lại.
Người thuê nhà nên làm gì khi bị thu tiền điện sai quy định?
Khi nghi ngờ mình bị thu điện sai, bạn nên xử lý theo từng bước thay vì tranh cãi cảm tính.
1. Thu thập chứng cứ
Hãy lưu lại hợp đồng thuê nhà, tin nhắn trao đổi, ảnh công tơ, phiếu thu tiền điện, bảng kê hoặc bất kỳ tài liệu nào thể hiện mức thu và thời gian thu. Nếu chủ nhà thông báo giá điện qua Zalo, SMS hoặc giấy viết tay, những nội dung đó đều có giá trị tham khảo khi làm rõ vụ việc.
2. Đối chiếu với trường hợp pháp luật áp dụng
Bạn cần xác định mình đang thuê dưới 12 tháng hay từ 12 tháng trở lên, có đăng ký cư trú hay không, và chủ nhà có kê khai đủ số người dùng điện hay không. Đây là cơ sở quan trọng để xác định giá điện áp dụng đúng phải là mức nào. )
3. Yêu cầu chủ nhà giải thích và điều chỉnh
Trong nhiều trường hợp, việc trao đổi rõ ràng, có căn cứ pháp lý sẽ giúp giải quyết nhanh hơn. Bạn có thể yêu cầu chủ nhà cung cấp hóa đơn điện, cách tính giá và điều chỉnh phần thu vượt nếu có.
4. Phản ánh tới cơ quan chức năng khi cần
Nếu chủ nhà không hợp tác, người thuê có thể phản ánh tới điện lực địa phương, cơ quan quản lý thị trường, UBND cấp xã/phường hoặc cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực điện lực. Với trường hợp tranh chấp kéo dài, người thuê cũng có thể cân nhắc sử dụng dịch vụ luật sư tư vấn luật dân sự để được hướng dẫn cách yêu cầu hoàn trả phần tiền bị thu sai.
Chủ nhà và người thuê có được “thỏa thuận riêng” về giá điện không?
Đây là điểm nhiều người hiểu sai. Trong quan hệ thuê nhà, các bên có thể thỏa thuận nhiều nội dung, nhưng nếu chủ nhà đang mua điện theo giá bán lẻ điện thuộc khung pháp luật điều chỉnh, thì việc thu lại từ người thuê không thể trái với quy định đang áp dụng cho trường hợp đó. Nói cách khác, không phải cứ ghi trong hợp đồng là chủ nhà muốn thu bao nhiêu cũng được. Quy định về cách áp giá cho người thuê nhà tại Thông tư 09/2023/TT-BCT là căn cứ rất quan trọng để xác định giới hạn hợp pháp của việc thu tiền điện. )
Bị chủ nhà thu tiền điện sai quy định có nên nhờ luật sư hỗ trợ không?
Nếu số tiền bị thu sai không lớn, hai bên còn thiện chí và chủ nhà sẵn sàng điều chỉnh, người thuê có thể tự làm việc trước. Nhưng nếu chủ nhà thu kéo dài, số tiền chênh lệch nhiều, có dấu hiệu né tránh, hoặc tranh chấp kèm theo việc thuê nhà, đặt cọc, chấm dứt hợp đồng thuê, thì nên nhờ luật sư hỗ trợ sớm.
Trong những trường hợp như vậy, một văn phòng luật sư uy tín tại Hà Nội có thể giúp bạn rà soát hợp đồng, đánh giá căn cứ pháp lý, soạn văn bản yêu cầu điều chỉnh hoặc hoàn trả, đồng thời tư vấn hướng làm việc với cơ quan chức năng. Nếu tranh chấp liên quan đồng thời đến quyền sử dụng nhà ở, hợp đồng thuê, chấm dứt thuê hoặc quyền lợi của người thuê, thì dịch vụ luật sư tư vấn luật đất đai nhà ở cũng có thể rất cần thiết. Với các vụ việc đòi lại tiền, yêu cầu bồi hoàn hoặc xử lý tranh chấp hợp đồng, dịch vụ luật sư tư vấn luật dân sự thường là hướng phù hợp.
Tại vanphongluatsu.com.vn, nhiều khách hàng tìm đến không chỉ để biết chủ nhà thu đúng hay sai, mà còn để được hướng dẫn cách xử lý sao cho hiệu quả, đúng luật và không làm mình rơi vào thế bất lợi khi còn đang thuê nhà.
Chủ nhà thu tiền điện sai quy định không phải chuyện nhỏ và cũng không phải vấn đề người thuê buộc phải chấp nhận. Pháp luật hiện hành đã quy định khá rõ cách áp giá điện đối với người thuê nhà, đặc biệt sau khi Thông tư 09/2023/TT-BCT có hiệu lực; đồng thời, khung giá điện và cơ cấu biểu giá hiện nay đang được đặt trên nền Quyết định 1279/QĐ-BCT và Quyết định 14/2025/QĐ-TTg. Nếu chủ nhà thu cao hơn mức pháp luật cho phép, họ có thể bị xử phạt từ 20 triệu đến 30 triệu đồng và buộc hoàn trả khoản thu lợi bất chính. )
Nếu bạn đang cần kiểm tra mức thu tiền điện tại nơi thuê, rà soát hợp đồng hoặc muốn được hỗ trợ hướng xử lý cụ thể, hãy liên hệ vanphongluatsu.com.vn để được tư vấn theo đúng quy định hiện hành.
