Trả lời nhanh: Điều 109 Bộ luật Hình sự 2015 quy định tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân là hành vi thành lập hoặc tham gia tổ chức nhằm lật đổ chính quyền nhân dân. Người tổ chức, xúi giục, hoạt động đắc lực bị phạt tù đến 20 năm hoặc tù chung thân; người đồng phạm khác bị phạt tù từ 05 năm đến 12 năm.
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Căn cứ pháp lý | Điều 109 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) |
| Khung hình phạt cơ bản | Người đồng phạm khác bị phạt tù từ 05 năm đến 12 năm |
| Khung tăng nặng | Người tổ chức, xúi giục, hoạt động đắc lực hoặc gây hậu quả nghiêm trọng bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân |
| Chủ thể | Bất kỳ người nào có năng lực trách nhiệm hình sự: công dân Việt Nam, người nước ngoài hoặc người không quốc tịch |
| Mặt chủ quan (lỗi) | Lỗi cố ý trực tiếp |
| Hình phạt bổ sung | Điều luật được trích dẫn không quy định hình phạt bổ sung riêng |
Điều 109 Bộ luật Hình sự quy định về Tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân
Chi tiết Điều 109 Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi bổ sung năm 2017
Điều 109. Tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân
Người nào hoạt động thành lập hoặc tham gia tổ chức nhằm lật đổ chính quyền nhân dân, thì bị phạt như sau:
- Người tổ chức, người xúi giục, người hoạt động đắc lực hoặc gây hậu quả nghiêm trọng, thì bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình;
- Người đồng phạm khác, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 12 năm;
- Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.
Phân tích các yếu tố cấu thành tội phạm:
– Chủ thể của tội phạm:
Bất kỳ ai, có thể là công dân Việt Nam, người nước ngoài hoặc người không quốc tịch.
– Mặt chủ quan của tội phạm:
Do lỗi cố ý trực tiếp
– Khách thể của tội phạm:
Tội này xâm phạm quan hệ xã hội về an ninh quốc gia.
– Mặt khách quan của tội phạm:
Thể hiện ở 2 dạng hành vi sau:
+ Hành vi thành lập tổ chức hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân: Ví dụ: rủ rê, lôi kéo người khác tham gia vào tổ chức, vạch ra điều lệ, chương trình hành động. Đối với loại hành vi này thì thời điểm tội phạm hoàn thành khi người phạm tội đề xướng ra chủ trương đường lối cho người thứ 2 biết.
+ Hành vi tham gia tổ chức hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân: Người phạm tội biết rõ được mục đích hoạt động của tổ chức là nhằm lật đổ chính quyền nhân dân nhưng vẫn tự nguyện tham gia vào tổ chức đó. Đối với hành vi này thời điểm tội phạm hoàn thành khi can phạm biểu hiện sự đồng ý tham gia vào tổ chức.
Văn bản hướng dẫn:
Chương 1 Điều 1 Nghị quyết 04 -HĐTPTANDTC/NQ ngày 29/11/1986 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao Hướng dẫn áp dụng một số quy định trong Phần các tội phạm của Bộ luật Hình sự
“Công dân Việt Nam thành lập hoặc tham gia tổ chức nhằm lật đổ chính quyền nhân dân, có bàn bạc với nhau, tìm cách liên hệ với nước ngoài, nhằm được nước ngoài giúp đỡ, nhưng thực tế chưa liên hệ được với nước ngoài, chưa coi là câu kết với nước ngoài, thì bị xử lý về “tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân” (Điều 73).”
Văn phòng luật sư Dragon
Tổng đài tư vấn Luật sư chuyên hình sự – 098 301. 9109
Giải đáp nhanh
Câu hỏi thường gặp: Điều 109 Bộ luật Hình sự quy định về Tội…
1
Tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân có còn bị án tử hình không?
▼
Không. Từ ngày 01/7/2025, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự đã bỏ hình phạt tử hình đối với tội này; mức hình phạt cao nhất hiện nay là tù chung thân. Các khung hình phạt tù đối với người tổ chức, xúi giục hay đồng phạm khác vẫn được giữ nguyên theo quy định.
2
Tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân là gì?
▼
Đây là hành vi thành lập hoặc tham gia tổ chức nhằm lật đổ chính quyền nhân dân. Hành vi thành lập gồm rủ rê, lôi kéo người khác tham gia, vạch ra điều lệ, chương trình hành động; hành vi tham gia là tự nguyện gia nhập tổ chức dù biết rõ mục đích của tổ chức là lật đổ chính quyền nhân dân.
3
Ai có thể là chủ thể của tội này?
▼
Chủ thể là bất kỳ người nào có năng lực trách nhiệm hình sự và đủ tuổi luật định, có thể là công dân Việt Nam, người nước ngoài hoặc người không quốc tịch. Khác với tội phản bội Tổ quốc, tội này không đòi hỏi chủ thể đặc biệt là công dân Việt Nam mà mở rộng cho mọi đối tượng.
4
Người tổ chức, xúi giục bị xử lý khác đồng phạm khác thế nào?
▼
Người tổ chức, người xúi giục, người hoạt động đắc lực hoặc gây hậu quả nghiêm trọng bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân. Người đồng phạm khác bị phạt tù từ 05 năm đến 12 năm. Người chuẩn bị phạm tội bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm theo quy định.
5
Khi nào tội hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân được coi là hoàn thành?
▼
Với hành vi thành lập tổ chức, tội phạm hoàn thành khi người phạm tội đề xướng chủ trương, đường lối cho người thứ hai biết. Với hành vi tham gia, tội phạm hoàn thành khi người đó biểu hiện sự đồng ý gia nhập tổ chức. Để được tư vấn cụ thể, bạn có thể liên hệ Công ty Luật TNHH Dragon.
